Bir masa lambasıyla gölge eskizleri dizisi hazırlamak
Bir masa nesnesinin gölgesini üç farklı ışık konumunda çizmek, tek bir biçimin çevresinde değişen izleri kaydetmek için küçük bir çalışma olabilir. Mevcut bir masa lambası, sade bir nesne ve kâğıt yeterlidir. Elektrik düzeninde değişiklik yapmaya veya yeni bir aydınlatma sistemi kurmaya gerek yoktur. Kullanılacak nesne ve çizim alanı sabit tutulur; yalnızca ışığın geliş yönü değiştirilir. Çalışmanın sonunda üç ayrıntılı resimden çok, gölgenin sınırlarını ve nesneyle ilişkisini karşılaştıran bir dizi hazırlanır. Bu dizide her çizim, belirli bir kurulumun kaydıdır.
Temsili görsel: Masa lambası ve gölgesi; ışık-gölge denemeleri için temsili görsel. Kaynak: A desk lamp.jpg; üretici: AirbusA330772673; lisans: CC BY-SA 4.0.
A, B ve C kurulumunu baştan belirleyin
Sayfaya üç eş alan çizin. Nesneyi her alanda aynı büyüklükte gösterebilmek için önce genel dış hattını hafifçe işaretleyin. Lambanın ilk konumunu A olarak adlandırın. İkinci ve üçüncü konumları nesnenin farklı yanlarında seçebilirsiniz. Kurulumları birbirine karıştırmamak için sayfanın kenarına üstten görünüş gibi basit bir küçük şema ekleyin. Şemada nesne bir daire veya kutu, lamba bir işaret olabilir. Bu çizim fiziksel ölçüm amacı taşımaz; hangi gölgenin hangi yerleşimde gözlendiğini hatırlatır.
Lambayı her seferinde çok farklı uzaklıklara taşımak yerine önce yön değişimini belirgin tutun. Aynı nesnenin yeri oynarsa bunu da not edin. Bir kâğıt üzerindeki küçük yer işareti, nesneyi yeniden aynı noktaya koymaya yardımcı olabilir. Ortamda başka ışıklar varsa onları da kurulum notunda belirtmek mümkündür. Amaç kusursuz laboratuvar koşulu oluşturmak değil, çizimler arasında hangi kararların değiştiğini bilmek ve ortaya çıkan görünüşleri dürüstçe karşılaştırmaktır. Gölgeyi nesnenin kendisi gibi sabit bir parça saymamak bu denemenin temel sorusudur.
İlk çizgide bütün sınırı bulmaya çalışın
Gölgenin en uç noktasından başlayarak çevresini gözünüzle takip edin. Bazı bölümler daha belirgin, bazıları daha dağınık görünebilir. Bütün sınırı aynı keskinlikte çizmek zorunda değilsiniz. Emin olmadığınız yerde daha hafif veya kesik izler kullanabilirsiniz. Önce dış biçimi tamamlayın, sonra koyuluk ekleyin. Gölgeyi hemen tek parça siyaha boyamak, sınırdaki farkları kaydetmeyi zorlaştırabilir. İsterseniz önce yalnızca kenar çizimlerini bitirip üç taslağı yan yana değerlendirin. Tarama eklemeden görülebilen yön ve uzunluk farklarını küçük oklarla işaretlemek, koyuluk kararını sonraki ayrı aşamaya bırakmanızı sağlar. Gözlediğiniz görünüşü basit iki veya üç alanla ayırmak yeterlidir. Nesnenin kendi üzerinde kalan koyu bölümlerle zemine düşen izi ayrı tutun.
Her konumdan sonra kısa bir kayıt
A çizimi tamamlanınca lambayı B konumuna alın. İlk çizime bakarak gölgeyi kopyalamayın; zeminde yeniden oluşan sınırı izleyin. Her denemenin altında gölgenin yönünü, yaklaşık uzunluk ilişkisini ve nesneye en yakın bölümün görünüşünü kısa cümlelerle belirtin. “Daha güzel” yerine “gölge nesnenin sağında uzadı” gibi gözlenebilir bir ifade seçin. C konumunda da aynı soruları kullanın. Böylece karşılaştırma yalnızca üç farklı şekilden değil, aynı başlıklarda tutulmuş notlardan da oluşur.
- Gölgenin nesneyle birleştiği bölüm nerede görünüyor?
- En uzak nokta hangi yöne uzanıyor?
- Sınırın hangi kısmı daha belirgin seçiliyor?
- Nesnenin kendi gölgeli yüzeyi hangi bölümde kalıyor?
Diziyi tek bir sayfada tamamlayın
Üç çizimi yan yana görünce en çok değişen ayrıntıyı küçük bir işaretle vurgulayabilirsiniz. Sonra aynı nesneyi başka renkle veya daha fazla ayrıntıyla yeniden çizmek zorunlu değildir. Çalışmanın asıl çıktısı, sabit nesneyle değişen aydınlatma görünüşünün ayrı kaydedilmesidir. Sonraki denemede ışık yönünü koruyup nesneyi değiştirmek başka bir soru açabilir. Yeni sayfada yalnızca bu seçimi değiştirirseniz iki dizinin karşılaştırması daha anlaşılır olur. Her kurulumun küçük şemasını saklamak da çalışmanın yeniden kurulmasını kolaylaştırır.